De werkgever is verplicht om alle medewerkers die werkzaamheden op of langs de openbare weg verrichten, doelmatige werkkleding te verstrekken en de medewerkers zijn verplicht om de verstrekte werkkleding daadwerkelijk te dragen. Doelmatige werkkleding is voor andere weggebruikers goed zichtbaar en geeft voldoende bescherming tegen scherpe voorwerpen en voldoet aan eisen voor slijtvastheid, wasbaarheid en draagcomfort. De stofkeuze is van belang voor voldoende ventilatie en het voorkomen van bovenmatige transpiratie.

Bij zomerse weersomstandigheden is het van groot belang dat medewerkers goed beschermd zijn tegen de gevaren van tropische temperaturen (hoger dan 30 °C), hoge zonkracht en UV-straling.
Bij zomerweer wordt aangeraden om:

• beschermende kleding te kiezen die past bij de weersomstandigheden van het moment zoals luchtige, goed ventilerende kleding die de huid bedekt en voldoende bescherming biedt tegen UV-straling
• warmteweerkaatsende kleding van een lichte kleur te overwegen als bescherming tegen sterke zonnestraling
• een hoofddeksel zoals pet te dragen, desgewenst met nekbescherming
• in te smeren met voldoende zonnebrandmiddel met hoge beschermingsfactor passend bij het type huid dat de werkgever ter beschikking stelt; zeker bij grote zonkracht is het nodig dit meerdere keren per dag te doen, vooral bij veel zweten

Tijdens werkzaamheden op of langs de openbare weg is zichtbaarheid van afvalinzamelaars van het grootste belang. Andere weggebruikers moeten deze medewerkers opmerken en zo snel mogelijk zien. Binnen de bebouwde kom waar 50 km/uur als maximumsnelheid geldt, is bovenkleding van klasse 2 waarschuwingskleding toegestaan. Om aan de eisen van Rijkswaterstaat en andere wegbeheerders te voldoen, verstrekken steeds meer werkgevers alleen nog klasse 3 werkkleding.

Agressie en geweld

Bij functies in de openbare ruimte en met publiekscontacten zoals de inzamelaar of de belader tijdens de inzameling van afval kan het dragen van schone, nette bedrijfskleding de behoefte aan agressieve uitingen van een bezoeker beperken. Iemand die geërgerd is, houdt zichzelf gemakkelijker in bedwang als hij fatsoenlijk wordt behandeld. Onverzorgde, vuile werkkleding kan de spreekwoordelijke druppel zijn die de emmer doet overlopen, omdat de betreffende medewerker niet serieus genomen wordt.

Wat is verplicht?

De werkgever is verplicht om afvalinzamelaars waaronder de belader die werkzaamheden op of langs de openbare weg verrichten, doelmatige zichtkleding te verstrekken en de werknemers zijn verplicht om de verstrekte werkkleding daadwerkelijk te dragen. De draagplicht van fluorescerende zichtkleding geldt voor inzamelaars van huishoudelijk afval en bedrijfsafval.

Tijdens het werken op of langs de openbare bij daglicht is het dragen van bovenkleding (hesje) van klasse 2 conform de NEN-norm NEN-EN-ISO 20471:2013 (Cor. 2013-06) (engels) voor waarschuwingskleding verplicht. Bij slecht zicht zoals schemering en mist dient klasse 3 veiligheidskleding te worden gedragen. Klasse 3 veiligheidskleding is ook verplicht op en langs wegen waar de maximumsnelheid hoger is dan 50 km/uur. Aangezien afvalinzameling bij slecht zicht bijna onvermijdelijk is, is klasse 3 zichtkleding het uitgangspunt voor alle afvalinzamelbedrijven.

Een eventuele keuze voor klasse 2 zichtkleding wordt onderbouwd in de risico-evaluatie van het bedrijf, waarbij rekening wordt gehouden met richtlijn CROW 96b Werk op niet-autosnelwegen, en vereist instemming van de ondernemingsraad.

De risico-inventarisatie en -evaluatie of een taak-risico-analyse van het bedrijf onderbouwt op basis van criteria zoals gevaar voor scherpe voorwerpen en blootstelling aan stof en biologische agentia de keuze voor het toestaan van korte mouwen of pijpen bij warm weer òf het altijd verplichten van lange mouwen of pijpen van respectievelijk bovenkleding en broeken.

Aanpassing aan hittegolf

Het aanpassen van de werkkleding aan de seizoenen is niet alleen belangrijk voor comfort, maar ook om hittestress in de zomer te voorkomen.
Tijdens een hittegolf is het noodzakelijk om in aanvulling op werkkleding voor zomerweer nog andere maatregelen te nemen om oververhitting van de werknemers te voorkomen.

Maximumsnelheid tot 50 km/uur

Bij het werken op of langs de openbare weg waar 50 km/uur als maximumsnelheid geldt, is het verplicht om bovenkleding (jas, trui of shirt) van minimaal klasse 2 voor waarschuwingskleding te dragen. Bij duisternis en andere omstandigheden die het zicht beperken (zoals schemering, harde regen, sneeuwval of mist), wordt signaalkleding van klasse 3 gedragen. Bij omstandigheden die het zicht beperken, is het dragen van signaalkleding zonder mouwen (zoals een hesje of overall) of korte mouwen (shirt) onvoldoende vanwege het ontbreken van fluorescentie op de mouwen.

Maximumsnelheid boven 50 km/uur

Bij het werken op of langs openbare wegen waar een maximumsnelheid boven de 50 km/uur geldt, is het dragen van klasse 3 bovenkleding (jas, trui of shirt) plus klasse 3 broek verplicht. Indien Rijkswaterstaat de wegbeheerder is, wordt voor signaalkleding in de voorgeschreven fluorescerende oranjerode kleur gekozen.

Biologische agentia

Indien uit de risico-inventarisatie en -evaluatie van het bedrijf blijkt dat de werkkleding tijdens de afvalinzameling vervuild kan raken met biologische agentia (van risicoklasse 2, 3 of 4) dan gelden de volgende regels:

• de werkkleding wordt bij het verlaten van de arbeidsplaats, direct na het beëindigen van de werkzaamheden, uitgetrokken in de aangewezen kleedruimte
• de werkkleding mag niet mee naar huis worden genomen en wordt op het bedrijfsterrein bewaard
• de vuile werkkleding wordt op een andere plaats bewaard dan overige kleding
• het bedrijf zorgt voor het reinigen, zo nodig ontsmetten, of het vernietigen van de werkkleding

Uitzonderingen of aanvullingen

De risico-inventarisatie en -evaluatie of een taak-risico-analyse van het bedrijf kan na instemming van de ondernemingsraad leiden tot uitzonderingen of aanvullingen op deze paragraaf over de draagplicht van klasse 3 zichtkleding op of langs de openbare weg.