Arbocatalogus Afvalbranche

Dé arbostandaard voor alle bedrijven in de afvalsector!
Goedgekeurd door Inspectie SZW

Opstellen bhv-plan

Printvriendelijke versieAls e-mail versturenPDF document
Maatregel naar plaats in de Arbeidshygiënische Strategie: 
Organisatorische maatregelen
Beschrijving van de maatregel 

In bedrijven vinden regelmatig ongevallen plaats waarbij eerste hulp moet worden verleend. Ieder jaar komen duizenden branden in bedrijven of op bedrijfsterreinen voor. Via de risico-inventarisatie en –evaluatie is een indruk te krijgen van de verschillende risico's in een organisatie. Om de gevolgen van incidenten en calamiteiten met ongeval en brand te beperken, moet ieder bedrijf de bedrijfshulpverlening (bhv) organiseren, waaronder het in stand houden van een organisatie voor het verlenen van hulp, de bhv-organisatie, en het opstellen van een bhv-plan. In bedrijven waar grote risico's zijn wordt dit respectievelijk de bedrijfsnoodorganisatie en het bedrijfsnoodplan genoemd.

Verplichte inhoud bhv-plan

In een noodgeval zoals brand, ongeval of ander incident moeten de verantwoordelijkheden volledig duidelijk zijn. In een bhv-plan dat onderdeel van de risico-inventarisatie en –evaluatie mag zijn, staat daarom:

  • Een beschrijving van de verantwoordelijkheden van de (sleutel)functionarissen. Wie zorgt voor de inwerkingtreding van het interne noodplan en wie heeft dan de leiding?
  • Wie verantwoordelijk is voor de contacten met de autoriteiten (gemeente, politie, brandweer)?
  • Een overzicht van mogelijke incidenten en de wijze van bestrijding en herstel op basis van mogelijke scenario's
  • Een beschrijving van concrete maatregelen om aanwezigen voor gevaar te waarschuwen en om te helpen bij een incident (bijvoorbeeld gedragsregels en wijze van alarmering)
  • Een beschrijving hoe er bij een incident wordt samengewerkt met de autoriteiten (gemeente, provincie, inspectie)
  • Een beschrijving hoe er bij een incident wordt samengewerkt met externe hulpverleners met name politie, brandweer en ambulancedienst
  • Een beschrijving hoe na het incident wordt omgegaan met slachtoffer(s) in afstemming met de autoriteiten

Voor onderweg

Bij de afvalinzameling en bij rioleringsbeheer verrichten werknemers werkzaamheden op locatie en zijn dan meestal met een voertuig buiten het bedrijfsterrein. Er moet worden vastgelegd welke middelen beschikbaar zijn voor de alarmering van hulpverleners en het bedrijf, de bestrijding van een voertuigbrand en het verlenen van hulp bij verkeersongevallen. Bij een incident of calamiteit dienen de medewerkers de mogelijkheid te hebben om zo spoedig mogelijk hulp in te roepen. Hierbij kan een mobiele telefoon worden gebruikt. Bij de afvalinzameling verrichten werknemers werkzaamheden op locatie en zijn dan meestal met een voertuig buiten het bedrijfsterrein. Er moet worden vastgelegd welke middelen beschikbaar zijn voor de alarmering van hulpverleners en het bedrijf, de bestrijding van een voertuigbrand en het verlenen van hulp bij verkeersongevallen. Bij een incident of calamiteit dienen de medewerkers de mogelijkheid te hebben om hulp zo spoedig mogelijk in te roepen. Hiervoor kan een mobiele telefoon worden gebruikt.

Aanvullingen bij betreden van besloten ruimten

  • de verantwoordelijkheden en de taken van de mangatwacht
  • beschrijving wie welke taken bij de bhv uitvoert
  • de middelen voor adequaat communiceren en alarmeren
  • omschrijving welke technische en organisatorische maatregelen worden getroffen

Aanbevolen inhoud bhv-plan

Het verdient aanbeveling in het bhv-plan ook de volgende zaken op te nemen:

  • aanwezigheid en onderhoud van adequate uitrusting voor de bhv-ers
  • regeling voor opleiding, training en oefening
  • periodieke inspectie van vluchtwegen, brandgang en aanrijdroutes
  • plaatsing en onderhoud van brandbestrijdingsmiddelen, zoals brandblussers en brandslangen of eventuele sprinklerinstallatie
  • plaats van EHBO-middelen en periodieke controle op noodzakelijke aanvulling of vervanging van materialen
  • specifieke BHV-uitrusting voor het wagenpark zoals brandblusser, EHBO-trommel, veiligheidsvest en alarmeringsapparatuur
  • de relatie met de Omgevingsvergunning en eventuele Gebruiksmelding of het Gebruiksbesluit brandveiligheid
  • specifieke instructies voor brandpreventie
  • specifieke instructies voor maatregelen brandbestrijding zoals oefenen met kleine blusmiddelen en het vrijhouden van ruimte voor hulpverlening

Bekendheid van het bhv-plan

De werkgever moet ervoor zorgen dat de volgende mensen binnen en buiten het bedrijf op de hoogte zijn van het bhv-plan:

  • De werknemers en de werknemers van andere bedrijven die (tijdelijk) werken op het terrein
  • De bedrijfshulpverleners en preventiemedewerkers van de werkgever
  • De in- of externe arbodeskundigen of arbodiensten van de werkgever
  • De externe hulpverleningsinstanties (politie, brandweer en ambulancedienst)

Om de drie jaar moet de werkgever het bhv-plan evalueren, en indien nodig wijzigen. Om te beoordelen of het bhv-plan in de praktijk goed werkt, zijn oefeningen nodig zoals bijvoorbeeld het ontruimen van het gebouw.

Specifieke verplichtingen

Op bedrijven in de afvalbranche is het Activiteitenbesluit of de Omgevingsvergunning van toepassing. Voor bedrijven met verhoogd risico op ongevallen met grote effecten zijn de verplichtingen voor de bedrijfshulpverlening zwaarder dan voor bedrijven met een laag risico. In bepaalde gevallen zijn de aanvullende verplichtingen uit paragraaf 3 van het Besluit risico's zware ongevallen 2015 (BRZO) van toepassing, namelijk als in het bedrijf in het totaal:

  • 10.000 kg of meer brandbare stoffen, of
  • 1 kg of meer extreem toxische stoffen, of
  • 1000 kg of meer ontplofbare stoffen of de equivalent explosie-energie van trinitrotolueen (TNT),

aanwezig zijn, rekening houden met de zogenoemde omstandigheidsfactoren, ongeacht de met de stoffen beoogde handelingen.

Beoogd effect 

Het verminderen van het risico op en het beperken van de gevolgen van een incident, een ongeval en brand- en ontploffingsgevaar.

Meer informatie 
  • ISZW Basisinspectiemodule Bedrijfshulpverlening (versie 2014)
  • Het Arbo-Informatieblad nr. 10 Bedrijfshulpverlening is een leidraad bij het opzetten en beheren van een BHV-organisatie in de meest voorkomende bedrijfssituaties. Het gaat uit van de regelgeving rondom bedrijfshulpverlening zoals die is vastgelegd in Arbowet, Arbobesluit en Arbobeleidsregels, en van de huidige praktijk.
  • Zie ook Organiseren bedrijfshulpverlening
  • Zie ook Treffen voorzieningen voor bedrijfshulpverlening
  • Aan bedrijven die risico lopen op een zwaar ongeval met gevaarlijke stoffen worden extra wettelijke verplichtingen opgelegd waarvan de aanvullende risico-inventarisatie en -evaluatie de basis is. Met een beschrijving van scenario's en de getroffen maatregelen wordt aangetoond hoe de risico's worden beheerst. Het opstellen van een intern noodplan om in geval van een incident of calamiteit adequate hulpverlening te bieden, is verplicht.
Wet- en regelgeving 

Arbeidsomstandighedenwet

  • Artikel 8 Arbowet inzake Voorlichting en onderricht
  • Artikel 15 Arbowet inzake Bedrijfshulpverlening

Arbeidsomstandighedenbesluit

  • Afdeling 2 van Hoofdstuk 2 Arbobesluit inzake Aanvullende voorschriften risico-inventarisatie en –evaluatie ter voorkoming en beperking van zware ongevallen met gevaarlijke stoffen
  • Paragraaf 3 van Hoofdstuk 3 Arbobesluit inzake Voorzieningen in noodsituaties

Arbeidsomstandighedenregeling

  • Artikel 8.10 Arboregeling inzake Soorten borden
  • Bijlage XVIII bij art. 8.10 Arboregeling inzake Reddingsborden

Overige normen en richtlijnen

  • Arbo-informatieblad nr. 10 Bedrijfshulpverlening